16. ଗୁଣାତୀତ ହେବା

 


ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଛନ୍ତି ଯେ କୌଣସି କର୍ମର କେହି କର୍ତ୍ତା ନଥାନ୍ତି । କର୍ମ ପ୍ରକୃତରେ ସତ୍ୱ, ରଜୋ ଏବଂ ତମୋ ଗୁଣ, ଯାହା ପ୍ରକୃତିର ଅଂଶ, ମଧ୍ୟରେ ପାରସ୍ପରିକ ପ୍ରକ୍ରିୟାର ଫଳାଫଳ ।

          ଦୁଃଖରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇବା ପାଇଁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଏହି ଗୁଣଗୁଡିକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିବାକୁ ପରାମର୍ଶ ଦେଇଛନ୍ତି । ଅର୍ଜୁନ ଜାଣିବାକୁ ଚାହାଁନ୍ତି ଯେ ଗୁଣାତୀତ କେମିତି ଅଟେ । ଯେତେବେଳେ ବ୍ୟକ୍ତି ଏହି ଅବସ୍ଥାକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରେ ସେ କେମିତି ବ୍ୟବହାର କରେ ।

          ଆମେ ଗୀତାର ମୂଳଦୁଆ ବିଷୟରେ ଆଲୋଚନା କରିସାରିଛୁ, ଯେପରିକି ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱାତୀତ, ଦ୍ରଷ୍ଟା ଏବଂ ସମତ୍ୱ । ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ସୂଚାଇ ଦେଇଛନ୍ତି ଯେ ଏହି ତିନୋଟିର ମିଶ୍ରଣ ହି ଗୁଣାତୀତ ଅଟେ ।

          ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଅନୁଯାୟୀ, ଜଣେ ବ୍ୟକ୍ତି ଯିଏ ଗୁଣାତୀତର ସ୍ଥିତି ହାସଲ କରିଛନ୍ତି ସେ ହୃଦୟଙ୍ଗମ କରନ୍ତି ଯେ ଗୁଣଗୁଡ଼ିକ ପାରସ୍ପରିକ ପ୍ରକ୍ରିୟା କରନ୍ତି ଏବଂ ସେଥିପାଇଁ ସେ ଜଣେ ସାକ୍ଷୀ ଅଟନ୍ତି । ସେ କୌଣସି ନିର୍ଦ୍ଧିଷ୍ଟ ଗୁଣ ପାଇଁ ଇଚ୍ଛା କରନ୍ତି ନାହିଁ କିମ୍ବା କୌଣସି ଅନ୍ୟ ଗୁଣର ବିରୋଧରେ ନୁହଁନ୍ତି ।

          ଗୁଣାତୀତ ଏକା ସାଙ୍ଗରେ ଦ୍ୱନ୍ଦାତୀତ ଅଟେ । ସୁଖ ଏବଂ ଦୁଃଖର ଧୃବୀୟତାକୁ ବୁଝି ସେ ଉଭୟଙ୍କ ପ୍ରତି ନିରପେକ୍ଷ ରୁହନ୍ତି । ସେ ପ୍ରଶଂସା ଏବଂ ସମାଲୋଚନା ପ୍ରତି ନିରପେକ୍ଷ କାରଣ ସେ ଜାଣନ୍ତି ଯେ ଏହା ତିନୋଟି ଗୁଣର ଉତ୍ପାଦ । ସେହିଭଳି, ସେ ନିଜକୁ ନିଜର ମିତ୍ର ଏବଂ ନିଜକୁ ନିଜର ଶତ୍ରୁ ବୋଲି ହୃଦୟଙ୍ଗମ କରି ମିତ୍ର ଏବଂ ଶତ୍ରୁମାନଙ୍କ ପ୍ରତି ନିରପେକ୍ଷ ରୁହନ୍ତି।

          ଭୌତିକ ଜଗତ ଧୃବୀୟ ଏବଂ ଏହା ଦୁଇଟି ଚରମତା ମଧ୍ୟରେ ଝୁଲୁଥାଏ । ଏହା ମଧ୍ୟ ସତ୍ୟ ଯେ ଏକ ପେଣ୍ଡୁଲମ୍‌ ଦୋଳନ ପାଇଁ ଏକ ସ୍ଥିର ବିନ୍ଦୁ ଆବଶ୍ୟକ କରେ । ଭଗବାନ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ସେହି ସ୍ଥିର ବିନ୍ଦୁରେ ପହଞ୍ଚିବାକୁ ସୂଚାଉଛନ୍ତି, ଯେଉଁଠାରୁ ସେ ଦୋଳନର (ଅର୍ଥାତ୍‌ ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱର) ଅଂଶ ନ ହୋଇ କେବଳ ଦ୍ରଷ୍ଟା ଭାବରେ ରୁହନ୍ତି ।

          ସୁନା, ପଥର ଏବଂ ମାଟିକୁ ଗୁଣାତୀତ ସମାନ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦେଇଥାଏ। ଏହାର ଅର୍ଥ ହେଉଛି ଯେ ସେ ଗୋଟିଏକୁ ଅନ୍ୟଠାରୁ କମ୍‌ ବୋଲି ଭାବନ୍ତି ନାହିଁ । ସେ ଜିନିଷଗୁଡ଼ିକୁ ସେପରି ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଅନ୍ତି ଯେମିତି ସେଗୁଡ଼ିକ ଅଛନ୍ତି ଏବଂ ଅନ୍ୟମାନଙ୍କର ମୂଲ୍ୟାଙ୍କନ ଅନୁଯାୟୀ ନୁହେଁ ।

          ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ, ଗୁଣାତୀତ ସେ ଅଟେ ଯେଉଁ ବ୍ୟକ୍ତି କର୍ତ୍ତାର ଭାବନାକୁ ତ୍ୟାଗ କରେ । ଏହା ସେତେବେଳେ ହୁଏ, ଯେତେବେଳେ ଆମେ ଆମର ଅନୁଭୂତି ମାଧ୍ୟମରେ ହୃଦୟଙ୍ଗମ କରିଥାଉ ଯେ ଯାହା କିଛି ଘଟେ ତାହା ନିଜେ ଘଟେ ଏବଂ ଏଥିରେ କର୍ତ୍ତାର କୌଣସି ଯୋଗଦାନ ନ ଥାଏ ।


Comments

Popular posts from this blog

110. ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱାତୀତ ଠାରୁ ଶାନ୍ତି

118. ପରିବର୍ତ୍ତନ ହିଁ ସ୍ଥାୟୀ

114. ଅତି ସର୍ବତ୍ର ବର୍ଜୟେତ୍‌