ଗୀତା ଆଚରଣ

           ଆମେ ସାଧାରଣତଃ ଏହାକୁ ବୁଝିବାରେ ସକ୍ଷମ ନୋହୁ ଯେ ଆମେ ଚାହୁଁଥିବା କର୍ମଫଳ ଆମ ପାଇଁ ଆଗକୁ ଭଲ ହେବ କି ନାହିଁ । ଯେମିତି ଏକ ବିଫଳ ପ୍ରେମବିବାହରେ ହୋଇଥାଏ , ଏକ ସମୟରେ ଏକ ଦମ୍ପତି ଏକାଠି ରହିବାକୁ ଚାହୁଁଥିଲେ , କିନ୍ତୁ କିଛି ସମୟ ପରେ ସେମାନେ ଅଲଗା ହେବାକୁ ଚାହାଁନ୍ତି । ବାସ୍ତବରେ , ମନୁଷ୍ୟର ଆଜି ଯେଉଁ ବଡ଼ ଅନୁତାପ ହୁଏ , ତାହା ସେହି କର୍ମଫଳ ପାଇବା କାରଣରୁ , ଦିନେ ଯାହାର ସେ ତୀବ୍ର ଇଚ୍ଛା କରିଥିଲା ସମୟ ସହିତ ତାହା ବିନାସକାରୀ ସିଦ୍ଧ    ହୋଇଛି ।           ଏହାର ବିପରୀତ , ସାଧାରଣ ଅଭିଜ୍ଞତା ଅନୁଯାୟୀ , ଅନେକ ଲୋକ ଅନୁଭବ କରନ୍ତି ଯେ ସେମାନଙ୍କ ସହ ଘଟିଥିବା ସର୍ବୋତ୍ତମ ଘଟଣା ହେଉଛି ଅତୀତରେ ସେମାନେ ଚାହୁଁଥିବା କର୍ମଫଳ ପାଇଲେ ନାହିଁ ।           ସମୟ ସହିତ ଏକତ୍ରିତ ଜୀବନର ଏହି ଅନୁଭୂତି ଆମକୁ ଗୀତାର ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଶ୍ଳୋକ 2.47 ବୁଝିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିବ , ଯେଉଁଠାରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଆମର କର୍ମ କରିବାର ଅଧିକାର ଅଛି କିନ୍ତୁ କର୍ମଫଳ ପାଇବା ପାଇଁ ଆମର କୌଣସି ଅଧିକାର ନାହିଁ ।           ଏହି ଅନୁଭବ ଗୁଡିକର ଉପଯୋଗ ଏହି ଶ୍ଳୋକକ...

             ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କୁହନ୍ତି ଯେ ଆମର କର୍ମ କରିବାର ଅଧିକାର ଅଛି , କିନ୍ତୁ କର୍ମର ଫଳାଫଳ ଉପରେ ଆମର କୌଣସି ଅଧିକାର ନାହିଁ (2.47) । ଯଦି ଜଣେ ପ୍ରିୟ ବ୍ୟକ୍ତି ଅସ୍ତ୍ରୋପଚାର ଆବଶ୍ୟକ କରନ୍ତି , ତେବେ ଆମେ ଜଣେ ସର୍ଜନ ଖୋଜୁ ଯିଏ ଦକ୍ଷ ଏବଂ ସଚ୍ଚୋଟ ଅଟନ୍ତି । ତାଙ୍କର ଦକ୍ଷତା ଅସ୍ତ୍ରୋପଚାରର ସଫଳତା ନିଶ୍ଚିତ କରିବ ଏବଂ ତାଙ୍କର ଅଖଣ୍ଡତା ନିଶ୍ଚିତ କରିବ ଯେ ସେ କୌଣସି ଅନାବଶ୍ୟକ ଅସ୍ତ୍ରୋପଚାର କରିବେ ନାହିଁ । ସଂକ୍ଷେପରେ , ଆମେ ଜଣେ ଏମିତି ସର୍ଜନ ଖୋଜୁଛୁ ଯିଏ କର୍ମଯୋଗୀ ଅଟନ୍ତି । ଏହି ସ୍ଥିତିରୁ ଶ୍ଳୋକକୁ ଭଲ ଭାବରେ ବୁଝିବା ପାଇଁ ଦୁଇଟି ପଥ ଆମକୁ ସାହାଯ୍ୟ କରେ ।           ଆମେ ଆଶା କରୁଛୁ ଯିଏ ଆମକୁ ସେବା ଯୋଗାନ୍ତି ସେ ସମସ୍ତ ଲୋକ କର୍ମଯୋଗୀ ହୋଇଥିବେ ଏବଂ ସେ ଆମକୁ ସର୍ବୋତ୍ତମ ଫଳାଫଳ ଦେବେ ଯାହାକୁ ଆମେ ଆଶା କରିପାରିବା। ଯଦି ଆମେ ନିଜ ପାଇଁ ସମତ୍ୱର ନୀତି ପ୍ରୟୋଗ କରୁ , ତା’ହେଲେ ଆମେ ମଧ୍ୟ ଆମର ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନରେ କର୍ମଯୋଗୀ ହେବା ଉଚିତ୍‌ ଯିଏ ଅନ୍ୟ ଲୋକଙ୍କୁ ସମାନ ଭାବରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିବ । ଏହି ଶ୍ଳୋକ କହିଛି ଯେ ଆମେ ଯାହା ବି କିଛି କରୁ ଆମର ସାମାଜିକ ତଥା ପାରିବାରିକ ପ୍ରସଙ୍ଗରେ ଆମକୁ ଆମର ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦେବା ଉଚିତ୍‌ ।      ...

           ଗୀତାର ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ଶ୍ଳୋକ 2.47ରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହିଛନ୍ତି ଯେ ଆମର କର୍ମ କରିବାର ଅଧିକାର ଅଛି , ଏହାର ଫଳାଫଳ ଯଥା କର୍ମର ଫଳ ଉପରେ ଆମର କୌଣସି ଅଧିକାର ନାହିଁ । ସେ ଆହୁରି ମଧ୍ୟ କହିଛନ୍ତି ଯେ କର୍ମର ଫଳ ଆମର କୌଣସି କାର୍ଯ୍ୟ ପାଇଁ ପ୍ରେରଣା ହେବା ଉଚିତ୍‌ ନୁହେଁ ଏବଂ ଏହା ମଧ୍ୟ ଯେ ଆମେ ନିଷ୍କ୍ରିୟତା ଆଡ଼କୁ ଯିବା ଉଚିତ୍‌ ନୁହେଁ । ଏହା ହେଉଛି ଗୀତାର ସବୁଠାରୁ ଉଦ୍ଧୃତ ଶ୍ଳୋକ , ଯେହେତୁ ଏହା ଜୀବନର ବିଭିନ୍ନ ଅବସ୍ଥାରେ ଦେଖାଯାଏ ।           ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ସୂଚିତ କରନ୍ତି ଯେ ଶ୍ରଦ୍ଧା ଚମତ୍କାର କରିପାରେ (7.21-7.22) । ଏହି ଶ୍ଳୋକ ବ୍ୟବହାର କରିବାର ସହଜ ଉପାୟ ହେଉଛି ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଉପରେ ଶ୍ରଦ୍ଧା ରଖି ଏହାର ତର୍କରେ ଗଭୀର ଭାବରେ ଅନୁଧ୍ୟାନ ନକରି କିମ୍ବା ଏହାର ବିଭିନ୍ନ ଦିଗ ବିଶ୍ଳେଷଣ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା ନକରି ଏହାକୁ ଆମ ଜୀବନରେ ପ୍ରୟୋଗ କରିବା । ଆମେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଉପରେ ଆମର ଶ୍ରଦ୍ଧାକୁ ଗଭୀର କରିବା ଏବଂ ଏହାର ଅଭ୍ୟାସ ପ୍ରାରମ୍ଭ କରିବା ଉଚିତ୍‌ । କେବଳ ଏହି ଶ୍ଳୋକର ଆକ୍ଷରିକ ଅର୍ଥ ପ୍ରୟୋଗ କରିବା ଦ୍ୱାରା ଆମକୁ କର୍ମଯୋଗର ଶିଖରକୁ ନେଇପାରିବ ।           ଦ୍ୱିତୀୟ ଦିଗଟି ହେଉଛି ଯେ ଆମର କର୍ମର ଫଳାଫଳ ଉପରେ ଧ୍ୟା...

              ଥରେ , କିଛି ବନ୍ଧୁ ଯାତ୍ରା କରୁଥିଲେ ଏବଂ ସେମାନଙ୍କୁ ଏକ ପ୍ରଶସ୍ତ ନଦୀ ପାର ହେବାକୁ ଥିଲା । ସେ ଏକ ଡଙ୍ଗା ନିର୍ମାଣ କରି ନଦୀ ପାର ହେଲେ । ଏହା ପରେ ସେ ଉପଯୋଗୀ ହେବ ବୋଲି ଭାବି ଭାରୀ ଡଙ୍ଗାକୁ ତାଙ୍କ ସହିତ ବାକି ଯାତ୍ରା ପାଇଁ ନେବାକୁ ସ୍ଥିର କଲେ । ଏହି କାରଣରୁ ତାଙ୍କର ଯାତ୍ରା ଧୀର ଏବଂ ଯନ୍ତ୍ରଣାଦାୟକ ହେଲା । ଏଠାରେ ନଦୀ ଯନ୍ତ୍ରଣାର ଧୃବୀୟତା ଏବଂ ଡଙ୍ଗା ହେଉଛି ଯନ୍ତ୍ରଣାରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇଁ ଏକ ସାଧନ ।           ସେହିଭଳି , ଆମର ଦୈନନ୍ଦିନ ଜୀବନରେ ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉଥିବା ଅନେକ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଧୃବରୁ ଆମକୁ ମୁକ୍ତ କରିବା ପାଇଁ ଅନେକ ଯନ୍ତ୍ର ଏବଂ ରୀତିନୀତି ଅଛି । ବେଦ (ଜ୍ଞାନ) ଅସ୍ଥାୟୀ ଯନ୍ତ୍ରଣା ଧୃବରୁ ମୁକ୍ତି ପାଇଁ ଅନେକ ରୀତିନୀତି ବର୍ଣ୍ଣନା କରେ ଏବଂ ଏହି ରୀତିନୀତି ମଧ୍ୟରୁ ଅନେକ ଉପଲବ୍ଧ ଏବଂ ଆଜି ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ କରାଯାଏ । ଯେତେବେଳେ ଆମେ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ , ବ୍ୟବସାୟ , କାର୍ଯ୍ୟ ଏବଂ ପରିବାର କ୍ଷେତ୍ରରେ ଅସୁବିଧାର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେଉ , ସେତେବେଳେ ଏହି ରୀତିନୀତି ଆଡ଼କୁ ଯିବା ଯୁକ୍ତିଯୁକ୍ତ  ମନେହୁଏ ।           ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ କୁହନ୍ତି ବେଦର ବାହ୍ୟ ଅର୍ଥ କହି ଏହି ଜୀବନରେ ଏବଂ ପରବର୍ତ୍ତୀ ଜଗ...

              ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହୁଛନ୍ତି ଯେ , “ ହେ ଅର୍ଜୁନ! ଏହି କର୍ମଯୋଗରେ ନିଶ୍ଚୟାତ୍ମିକା ବୁଦ୍ଧି ଗୋଟିଏ ମାତ୍ର ହୁଏ ; କିନ୍ତୁ ଅସ୍ଥିର ବିଚାରଯୁକ୍ତ ବିବେକହୀନ ସକାମ ମନୁଷ୍ୟମାନଙ୍କର ବୁଦ୍ଧି ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ବହୁପ୍ରକାର ଓ ଅସଂଖ୍ୟ ହୁଏ” (2.41) ।           ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କୁହନ୍ତି ଯେ ସମତ୍ୱ ହେଉଛି ଯୋଗ , ଯାହା ଦୁଇଟି ଧୃବ ଯଥା ସୁଖ ଏବଂ ଦୁଃଖ ; ବିଜୟ ଏବଂ ପରାଜୟ ଏବଂ ଲାଭ ଏବଂ କ୍ଷତିର ଏକ ମିଳନ । କର୍ମଯୋଗ ହେଉଛି ଏହି ଧୃବଗୁଡିକୁ ଅତିକ୍ରମ କରିବାର ମାର୍ଗ , ଯାହା ଶେଷରେ ଏକ ନିଶ୍ଚୟାତ୍ମିକା ବୁଦ୍ଧିରେ ପରିଣତ ହୁଏ । ଅନ୍ୟପକ୍ଷରେ , ଏକ ଅସ୍ଥିର ବୁଦ୍ଧି ଆମକୁ ମାନସିକ ଶାନ୍ତିରୁ ବଞ୍ଚିତ କରେ (2.48ଏବଂ 2.38) ।           ଆମର ସାଧାରଣ ଧାରଣା ହେଉଛି ଯେ ଯେତେବେଳେ ଆମେ ସୁଖ , ବିଜୟ ଏବଂ ଲାଭ ହାସଲ କରୁ ସେତେବେଳେ ମାନସିକ ଶାନ୍ତି ସ୍ୱୟଂଚାଳିତ ଭାବରେ ଆସେ , କିନ୍ତୁ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହୁଛନ୍ତି ଯେ କର୍ମଯୋଗ ଅଭ୍ୟାସ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିବା ଏକ ନିଶ୍ଚୟାତ୍ମିକା ବୁଦ୍ଧି ଆମକୁ ଧୃବଗୁଡିକ ଅତିକ୍ରମ କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରେ ଏବଂ ମାନସିକ ଶାନ୍ତି ଦିଏ ।           ଏ...

           ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଆଶ୍ୱାସନ ଦିଅନ୍ତି ଯେ କର୍ମଯୋଗର ଛୋଟ ପ୍ରୟାସ ମଧ୍ୟ ପରିଣାମ ଦେଇଥାଏ ଏବଂ ଏହି ଧର୍ମ ଆମକୁ ବହୁତ ବଡ଼ ଭୟରୁ ରକ୍ଷା କରିଥାଏ । ଧ୍ୟାନ ଦେବା କଥା ଏହା ଯେ ସାଂଖ୍ୟଯୋଗ ଶୁଦ୍ଧ ସଚେତନତା ଥିବାବେଳେ କର୍ମଯୋଗରେ ଉଦ୍ୟମ କରିବାକୁ ପଡେ ।           ଏହା ସେହି ସାଧକମାନଙ୍କ ପାଇଁ ଭଗବାନ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କର ଆଶ୍ୱାସନା ଅଟେ , ଯେଉଁମାନେ ସେମାନଙ୍କର ଆଧ୍ୟାତ୍ମିକ ଯାତ୍ରା ଆରମ୍ଭ କରିଛନ୍ତି ଏବଂ ଯେଉଁମାନେ ଏହି ପ୍ରୟାସକୁ କଷ୍ଟକର ମନେ କରୁଛନ୍ତି । ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଆମର ଅସୁବିଧାକୁ ବୁଝନ୍ତି ଏବଂ ଆମକୁ ନିଶ୍ଚିତ କରନ୍ତି ଯେ ଏକ ଛୋଟ ପ୍ରୟାସ ମଧ୍ୟ ଅଦ୍ଭୁତ ଫଳାଫଳ ଦେଇପାରେ । ସେ ଆମକୁ ନିଃସ୍ୱାର୍ଥପର କର୍ମ ଏବଂ ସମତ୍ୱର ପଥରେ ଚାଲିବାକୁ ପ୍ରେରଣା ଦିଅନ୍ତି ।           ଗୋଟିଏ ଉପାୟ ହେଉଛି ଶ୍ରଦ୍ଧା ସହିତ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କୁହାଯାଇଥିବା କର୍ମଯୋଗର ଅଭ୍ୟାସ ଆରମ୍ଭ କରିବା । ସମୟ ସହିତ , ଯେତେବେଳେ ଆମେ ଆମର କର୍ମଯୋଗର ଦୃଷ୍ଟିକୋଣରୁ ନିଜର ଅନୁଭୂତିକୁ ଦେଖିବା ଅଭ୍ୟାସ କରୁ , ଆମର ଅନୁଭୂତି ଗୁଡ଼ିକ ଆହୁରି ଗଭୀର ହୋଇଥାଏ ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଆମେ ଆମର ଅନ୍ତରାତ୍ମା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚି ନ ପାରିଛୁ ।     ...