143. ଯେବେ କର୍ମ ହିଁ ପୂଜା ହୋଇଯାଏ

 

ମୃତ୍ୟୁ ସମୟରେ ତାଙ୍କୁ ଜାଣିବାର ସନ୍ଦର୍ଭରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହୁଛନ୍ତି, “ଅତଏବ ହେ ଅର୍ଜୁନ! ତୁମେ ସବୁ ସମୟରେ ନିରନ୍ତର ମୋତେ ସ୍ମରଣ କର ଓ ଯୁଦ୍ଧ ମଧ୍ୟ କର । ମୋତେ ଅର୍ପଣ କରାଯାଇଥିବା ମନ-ବୁଦ୍ଧିରେ ଏହିପରି ଯୁକ୍ତ ହୋଇଗଲେ ତୁମେ ନିଃସନ୍ଦେହ ମୋତେ ହିଁ ପ୍ରାପ୍ତ ହେବ” (8.7) ।

            ଆମେ ଦିନରେ କିଛି ସମୟ ଇଶ୍ୱରଙ୍କ ପୂଜା କରନ୍ତି କିମ୍ବା ବେଳେବେଳେ ପୂଜାସ୍ଥଳକୁ ଯାଇ ପ୍ରଭୁଙ୍କର ‘ସ୍ମରଣ’ କରନ୍ତି । ଭିନ୍ନ ଭିନ୍ନ ବିଶ୍ୱାସ ପ୍ରଣାଳୀର ଅନୁସାରେ ଭଗବାନଙ୍କର ନାମ ଏବଂ କରାଯାଇଥିବା ଅନୁଷ୍ଠାନ ଭିନ୍ନ ହୋଇଥାଏ । ପ୍ରଭୁଙ୍କର ସ୍ମରଣ ପ୍ରାୟ ନିଜର କଠିନ ପରିସ୍ଥିତିକୁ ଦୂର କରିବା ପାଇଁ କିମ୍ବା ସମ୍ପତ୍ତି, ଶକ୍ତି ଏବଂ ଯଶର ପ୍ରାପ୍ତି ପାଇଁ ହୋଇଥାଏ । ପରନ୍ତୁ ଏଠାରେ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ କହୁଛନ୍ତି “ପ୍ରତ୍ୟେକ ସମୟ ମୋତେ ସ୍ମରଣ କର”, ଯାହା ଅସମ୍ଭବ ମନେ ହୁଏ କାରଣ ଆମକୁ ଜଣାନାହିଁ ଯେ ଦିନର ପ୍ରତ୍ୟେକ ସମୟରେ ପ୍ରାର୍ଥନା କେମିତି କରାଯାଏ ।

            ଏହାର ସମାଧାନ ଭକ୍ତିଯୋଗ ମୂଳରେ ଅଛି, ଯାହା କହେ ‘ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କୁ ନିଜ ଭିତରେ ଦେଖିବା, ନିଜକୁ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ଭିତରେ ଦେଖିବା ଏବଂ ପରମାତ୍ମାଙ୍କୁ ପ୍ରତ୍ୟେକ ସ୍ଥାନରେ ଦେଖିବା’ (6.29 ଏବଂ 6.30) । ଯେବେ ଏହି ପରମ ସତ୍ୟର ବୋଧ ହୋଇଯାଏ ତେବେ ବ୍ୟକ୍ତିକୁ ସବୁ ସ୍ଥାନରେ ପରମାତ୍ମାଙ୍କର ଦର୍ଶନ ହୋଇଥାଏ ଯାହା ପ୍ରତ୍ୟେକ ସମୟରେ ତାଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରିବା ବ୍ୟତୀତ ଆଉ କିଛି ନୁହେଁ । ଆମେ ଯାହାବି ଦେଖୁ ତାହା ସୁନ୍ଦର ହେଉ ବା ଅସୁନ୍ଦର, ଆମେ ଯାହା କିଛି ଶୁଣନ୍ତି ତାହା ସ୍ତୁତି ହେଉ ବା ଆଲୋଚନା, ତାହା ଆଉ କିଛି ନୁହେଁ କିନ୍ତୁ ପରମାତ୍ମା ଅଟେ ।

            ଥରେ ଯେବେ ଏହି ବୁଝାମଣା ବିକଶିତ ହୋଇଯାଏ ତେବେ ଅର୍ଜୁନଙ୍କୁ ଯୁଦ୍ଧ କରିବାକୁ ଯିବା ପାଇଁ କୃଷ୍ଣଙ୍କର ଉପଦେଶ ସହଜରେ ବୁଝାପଡେ । ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ହାତରେ ଯେଉଁ କାର୍ଯ୍ୟ ଅଛି ତାକୁ କରିବା ସପକ୍ଷରେ ଯାହାକି କୁରୁକ୍ଷେତ୍ର ଯୁଦ୍ଧରେ ଲଢିବା ଅଟେ । ନିଶ୍ଚିତ ଭାବରେ ଯୁଦ୍ଧରେ ପରମାତ୍ମାଙ୍କୁ ଦେଖିବା ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ପାଇଁ ଏକ କଠିନ ପରୀକ୍ଷା ଏବଂ ଆମେ ଅଲଗା ନୁହଁନ୍ତି ।

            ଏହି ଅବସ୍ଥା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ପହଞ୍ଚିବାର ଏକ ବ୍ୟବହାରିକ ଉପାୟ ଏହା ଯେ ଆମେ ଆମର ବୃତ୍ତିଗତ ଜୀବନରେ କିମ୍ବା ନିଜ ଜୀବନରେ ଅନ୍ୟ ବ୍ୟକ୍ତିର କଥାକୁ ସହାନୁଭୂତି ସହିତ ବୁଝିବା ପାଇଁ ଚେଷ୍ଟା କରିବା । ଏହା ଦ୍ୱାରା ଆମକୁ ଏହା ଅନୁଭବ କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ ମିଳିବ ଯେ ସମାନ ପରିସ୍ଥିତିରେ ଆମେ ମଧ୍ୟ ଏହି ସଦୃଶ ବ୍ୟବହାର କରିଥାନ୍ତି । ଏହି ପ୍ରକ୍ରିୟା ଆମକୁ ବିଭାଜନ ଏବଂ ମତଭେଦକୁ ଛାଡି କରି ଏକତା ପ୍ରାପ୍ତ କରିବା ଏବଂ ପ୍ରତ୍ୟେକ କାର୍ଯ୍ୟ ପ୍ରାର୍ଥନା ସଦୃଶ କରିବାରେ ସାହାଯ୍ୟ କରିବ ।